భారతదేశంలో హైకోర్టులు – నిర్మాణం | High Courts in India (Articles 214 to 231)

భారత రాజ్యాంగం – 6వ భాగము (Part VI - Chapter V)

రాష్ట్రాల హైకోర్టులు | High Courts in the States

[ఆర్టికల్స్ 214 నుండి 231 – నిర్మాణం, నియామకం, అధికారాలు & 25 హైకోర్టుల సమగ్ర సమాచారం]

రాష్ట్ర స్థాయి అత్యున్నత న్యాయస్థానం: భారతదేశ ఏకీకృత న్యాయవ్యవస్థలో సుప్రీంకోర్టు తర్వాత రాష్ట్ర స్థాయిలో అత్యున్నత అప్పిలేట్ మరియు రాజ్యాంగ న్యాయస్థానంగా హైకోర్టు పనిచేస్తుంది. రాజ్యాంగంలోని 6వ భాగంలో 214 నుండి 231 వరకు గల అధికరణలు హైకోర్టుల ఏర్పాటు, నిర్మాణం, న్యాయమూర్తుల నియామకం, బదిలీలు మరియు వాటి విశేష అధికారాలను నిర్వచిస్తున్నాయి. ప్రస్తుతం భారతదేశంలో మొత్తం 25 హైకోర్టులు పనిచేస్తున్నాయి.

హైకోర్టుల చారిత్రక నేపథ్యం | Historical Background

• ఇండియన్ హైకోర్ట్స్ యాక్ట్, 1861 (Indian High Courts Act, 1861): బ్రిటీష్ పార్లమెంట్ చేసిన ఈ చట్టం ఆధారంగా 1862 లో భారతదేశంలో మొట్టమొదటిసారిగా మూడు ప్రెసిడెన్సీ నగరాల్లో హైకోర్టులు ఏర్పాటయ్యాయి:
  1. కలకత్తా హైకోర్టు – 1862 జూలై 1 (దేశంలోనే అత్యంత పురాతన హైకోర్టు)
  2. బొంబాయి హైకోర్టు – 1862 ఆగస్టు 14
  3. మద్రాస్ హైకోర్టు – 1862 ఆగస్టు 15
• 4వ హైకోర్టు: 1866 లో ఆగ్రా వద్ద నాల్గవ హైకోర్టు ఏర్పాటై, 1869 లో అలహాబాద్‌కు మార్చబడింది (అలహాబాద్ హైకోర్టు).
• 1935 భారత ప్రభుత్వ చట్టం: ఫెడరల్ కోర్టును ఏర్పాటు చేయడంతో పాటు హైకోర్టులను కోర్ట్ ఆఫ్ రికార్డ్‌గా గుర్తించి వాటి అప్పిలేట్ అధికారాలను సుస్థిరం చేసింది.

ఏర్పాటు, నిర్మాణం & ఉమ్మడి హైకోర్టులు (Articles 214, 216, 231)

• ఆర్టికల్ 214: ప్రతి రాష్ట్రానికి ఒక హైకోర్టు ఉండాలని నిర్దేశిస్తుంది.
• ఆర్టికల్ 231 (ఉమ్మడి హైకోర్టులు - 7వ సవరణ, 1956): పార్లమెంటు చట్టం ద్వారా రెండు లేదా అంతకంటే ఎక్కువ రాష్ట్రాలకు, లేదా కేంద్రపాలిత ప్రాంతాలకు కలిపి ఒకే ఉమ్మడి హైకోర్టును (Common High Court) ఏర్పాటు చేయవచ్చు. (ఉదా: పంజాబ్ & హర్యానా ఉమ్మడి హైకోర్టు; ముంబై హైకోర్టు - మహారాష్ట్ర, గోవాలకు; గౌహతి హైకోర్టు - అసోం, నాగాలాండ్, మిజోరం, అరుణాచల్ ప్రదేశ్‌లకు).
• ఆర్టికల్ 216 (హైకోర్టు నిర్మాణం): ప్రతి హైకోర్టులో ఒక ప్రధాన న్యాయమూర్తి (Chief Justice) మరియు రాష్ట్రపతి ఎప్పటికప్పుడు నిర్ణయించే సంఖ్యలో ఇతర న్యాయమూర్తులు ఉంటారు.
  • పరీక్షల కీలక అంశం: సుప్రీంకోర్టు న్యాయమూర్తుల సంఖ్యను పార్లమెంటు నిర్ణయిస్తుంది; కానీ హైకోర్టు న్యాయమూర్తుల సంఖ్యను నిర్ణయించే అధికారం భారత రాష్ట్రపతికి (కార్యనిర్వాహక వర్గానికి) ఉంటుంది. అందుకే ఒక్కో హైకోర్టులో పనిభారాన్ని బట్టి న్యాయమూర్తుల సంఖ్య వేర్వేరుగా ఉంటుంది (అలహాబాద్ హైకోర్టులో అత్యధికం - 160 మంది).

న్యాయమూర్తుల నియామకం, అర్హతలు & పదవీకాలం (Article 217)

నియామక ప్రక్రియ (Article 217(1)):

హైకోర్టు ప్రధాన న్యాయమూర్తిని మరియు ఇతర న్యాయమూర్తులను భారత రాష్ట్రపతి నియమిస్తారు:

• హైకోర్టు ప్రధాన న్యాయమూర్తి నియామకంలో: భారత ప్రధాన న్యాయమూర్తి (CJI - ఇద్దరు సీనియర్ సుప్రీంకోర్టు జడ్జిలతో కూడిన కొలీజియం) మరియు సంబంధిత రాష్ట్ర గవర్నర్‌ను రాష్ట్రపతి సంప్రదిస్తారు.
• హైకోర్టు ఇతర న్యాయమూర్తుల నియామకంలో: CJI కొలీజియం, సంబంధిత రాష్ట్ర గవర్నర్ మరియు సంబంధిత హైకోర్టు ప్రధాన న్యాయమూర్తిని సంప్రదిస్తారు.

హైకోర్టు న్యాయమూర్తి అర్హతలు (Article 217(2)):

1. భారత పౌరుడై ఉండాలి.
2. భారత భూభాగంలో వరుసగా కనీసం 10 సంవత్సరాలు న్యాయాధికార పదవిలో (Judicial Office / జిల్లా జడ్జిగా) పనిచేసి ఉండాలి; లేదా
3. ఒకటి లేదా అంతకంటే ఎక్కువ హైకోర్టులలో వరుసగా కనీసం 10 సంవత్సరాలు న్యాయవాదిగా (Advocate) ప్రాక్టీస్ చేసి ఉండాలి.
4. ముఖ్య గమనిక: సుప్రీంకోర్టు మాదిరిగా 'ప్రఖ్యాత న్యాయకోవిదుడు' (Distinguished Jurist) అనే అర్హత హైకోర్టు న్యాయమూర్తుల నియామకానికి వర్తించదు. అలాగే కనీస వయస్సు నిబంధన కూడా రాజ్యాంగంలో లేదు.

పదవీకాలం, ప్రమాణస్వీకారం & తొలగింపు:

• పదవీ విరమణ వయస్సు: 62 సంవత్సరాలు (గతంలో 60 ఏళ్లు ఉండగా, 1963 లో 15వ రాజ్యాంగ సవరణ ద్వారా 62 ఏళ్లకు పెంచారు).
• రాజీనామా: తమ స్వహస్తాలతో రాసిన రాజీనామా పత్రాన్ని భారత రాష్ట్రపతికి సమర్పించాలి (గవర్నర్‌కు కాదు).
• ప్రమాణస్వీకారం (Article 219): సంబంధిత రాష్ట్ర గవర్నర్ సమక్షంలో రాజ్యాంగంలోని 3వ షెడ్యూల్ ప్రకారం ప్రమాణస్వీకారం చేస్తారు.
• తొలగింపు (Article 217(1)(b)): సుప్రీంకోర్టు న్యాయమూర్తిని తొలగించే పద్ధతిలోనే (ఆర్టికల్ 124(4) ప్రకారం రుజువైన దుష్ప్రవర్తన లేదా అసమర్థత ఆధారంగా పార్లమెంటు ఉభయసభల్లో ప్రత్యేక మెజారిటీతో తీర్మానం ఆమోదం పొందిన తర్వాత రాష్ట్రపతి ఉత్తర్వుతో) హైకోర్టు న్యాయమూర్తిని కూడా తొలగిస్తారు.

బదిలీలు, అదనపు న్యాయమూర్తులు & పరిమితులు (Articles 220, 222, 224)

• ఆర్టికల్ 222 – న్యాయమూర్తుల బదిలీ (Transfer of Judges): భారత ప్రధాన న్యాయమూర్తి (CJI + 4 గురు సీనియర్ సుప్రీంకోర్టు జడ్జిల కొలీజియం) తో సంప్రదించిన తర్వాత రాష్ట్రపతి ఒక హైకోర్టు న్యాయమూర్తిని మరో హైకోర్టుకు బదిలీ చేయవచ్చు. బదిలీ అయిన న్యాయమూర్తికి పార్లమెంటు నిర్ణయించిన ప్రత్యేక పరిహార అలవెన్స్ లభిస్తుంది.
• ఆర్టికల్ 224 – అదనపు & తాత్కాలిక న్యాయమూర్తులు (Additional and Acting Judges): హైకోర్టులో కేసుల భారం తాత్కాలికంగా పెరిగినప్పుడు రాష్ట్రపతి గరిష్టంగా 2 సంవత్సరాల కాలపరిమితికి 'అదనపు న్యాయమూర్తులను' (Additional Judges) నియమించవచ్చు. (అయితే వీరి వయస్సు 62 ఏళ్లు దాటరాదు). *గమనిక: అడ్‌హాక్ న్యాయమూర్తుల నిబంధన సుప్రీంకోర్టుకు (Art 127), అదనపు న్యాయమూర్తుల నిబంధన హైకోర్టులకు (Art 224) వర్తిస్తుంది.
• ఆర్టికల్ 220 – పదవీ విరమణ తర్వాత ప్రాక్టీస్‌పై నిషేధం: శాశ్వత హైకోర్టు న్యాయమూర్తిగా పనిచేసి రిటైర్ అయిన వ్యక్తి సుప్రీంకోర్టులో మరియు తాను పనిచేయని ఇతర హైకోర్టులలో తప్ప, తాను పనిచేసిన హైకోర్టులో గానీ, ఏ దిగువ కోర్టులో గానీ న్యాయవాదిగా ప్రాక్టీస్ చేయరాదు.
• ఆర్టికల్ 221 – జీతభత్యాలు: హైకోర్టు ప్రధాన న్యాయమూర్తి నెలసరి వేతనం ₹2,50,000/-; ఇతర న్యాయమూర్తుల వేతనం ₹2,25,000/-.
  • పరీక్షల ప్రత్యేక చిట్కా: హైకోర్టు న్యాయమూర్తుల జీతభత్యాలు రాష్ట్ర సంచిత నిధి (Consolidated Fund of State) నుండి చెల్లించబడతాయి; కానీ వీరి పదవీ విరమణ పెన్షన్ మాత్రం కేంద్ర సంచిత నిధి (Consolidated Fund of India) నుండి చెల్లించబడుతుంది (ఆర్టికల్ 112(3)(d)(iii)).

హైకోర్టు అధికార పరిధులు | Powers and Jurisdictions

• 1. కోర్ట్ ఆఫ్ రికార్డ్ (Article 215): సుప్రీంకోర్టు (Art 129) మాదిరిగానే హైకోర్టు కూడా కోర్ట్ ఆఫ్ రికార్డ్‌గా పనిచేస్తుంది. దీని తీర్పులకు శాశ్వత రికార్డు విలువ ఉంటుంది మరియు కోర్టు ధిక్కారానికి శిక్షించే అధికారం కలదు.
• 2. రిట్ అధికార పరిధి (Article 226): ప్రాథమిక హక్కులతో పాటు ఇతర చట్టబద్ధమైన హక్కుల (Legal Rights) పరిరక్షణ కోసం 5 రకాల రిట్లను (హేబియస్ కార్పస్, మాండమస్, ప్రొహిబిషన్, సెర్టియోరరీ, కో-వారెంటో) జారీ చేస్తుంది. ఈ విషయంలో హైకోర్టు పరిధి సుప్రీంకోర్టు (Art 32) కంటే విస్తృతమైనది.
• 3. ప్రాథమిక అధికార పరిధి (Original Jurisdiction): వీలునామాలు (Wills), వివాహాలు, కంపెనీల చట్టం, కోర్టు ధిక్కారం మరియు ఎంపీలు, ఎమ్మెల్యేల ఎన్నికల వివాదాలు (Election Petitions) నేరుగా హైకోర్టు ప్రాథమిక పరిధిలోకి వస్తాయి.
• 4. అప్పిలేట్ అధికార పరిధి (Appellate Jurisdiction): జిల్లా సెషన్స్ కోర్టులు, సివిల్ కోర్టుల తీర్పులపై సివిల్ మరియు క్రిమినల్ అప్పీళ్లను విచారిస్తుంది. (దిగువ కోర్టు నిందితుడికి మరణశిక్ష విధించినప్పుడు, హైకోర్టు దానిని నిర్ధారించే వరకు (Confirmation) ఆ శిక్ష అమలు కాదు).
• 5. పర్యవేక్షణాధికారం (Article 227 – Power of Superintendence): తన ప్రాదేశిక పరిధిలోని సమస్త దిగువ న్యాయస్థానాలు, ట్రిబ్యునళ్లపై పరిపాలనా మరియు న్యాయపరమైన పర్యవేక్షణ అధికారం కలిగి ఉంటుంది (సైనిక కోర్టులు మినహా).
• 6. కేసుల బదిలీ అధికారం (Article 228): దిగువ కోర్టులోని ఏదైనా కేసులో రాజ్యాంగ వివరణకు సంబంధించిన ప్రాథమిక చట్టపరమైన ప్రశ్న ఇమిడి ఉందని భావిస్తే ఆ కేసును తన వద్దకు బదిలీ చేసుకునే అధికారం కలదు.

భారతదేశంలోని 25 హైకోర్టుల సమగ్ర పట్టిక | All 25 High Courts

↔️ క్రింది పట్టికను సమాంతరంగా (Horizontal) స్క్రోల్ చేసి దేశంలోని 25 హైకోర్టులు, వాటి ప్రధాన పీఠాలు, బెంచ్‌లు మరియు అధికార పరిధులను పరిశీలించవచ్చు:

క్ర.సం	హైకోర్టు పేరు (ఏర్పాటు)	ప్రధాన పీఠం (Seat)	శాశ్వత బెంచ్‌లు (Benches)	ప్రాదేశిక అధికార పరిధి (Jurisdiction)
1	కలకత్తా హైకోర్టు (1862)	కోల్‌కతా	పోర్ట్ బ్లెయిర్, జల్పైగురి	పశ్చిమ బెంగాల్, అండమాన్ & నికోబార్ దీవులు
2	బొంబాయి హైకోర్టు (1862)	ముంబై	నాగ్‌పూర్, పనాజీ, ఛత్రపతి శంభాజీనగర్	మహారాష్ట్ర, గోవా, దాద్రా నగర్ హవేలీ & డామన్ డయ్యూ
3	మద్రాస్ హైకోర్టు (1862)	చెన్నై	మధురై	తమిళనాడు, పుదుచ్చేరి
4	అలహాబాద్ హైకోర్టు (1866)	ప్రయాగ్‌రాజ్ (అలహాబాద్)	లక్నో	ఉత్తరప్రదేశ్ (అత్యధిక జడ్జిల బలం - 160)
5	కర్ణాటక హైకోర్టు (1884)	బెంగళూరు	ధార్వాడ్, కలబురగి	కర్ణాటక
6	పాట్నా హైకోర్టు (1916)	పాట్నా	—	బీహార్
7	జమ్మూ & కాశ్మీర్ & లడఖ్ (1928)	శ్రీనగర్ / జమ్మూ	—	జమ్మూ & కాశ్మీర్, లడఖ్ (UTs)
8	పంజాబ్ & హర్యానా (1947)	చండీగఢ్	—	పంజాబ్, హర్యానా, చండీగఢ్
9	గౌహతి హైకోర్టు (1948)	గౌహతి	కోహిమా, ఐజ్వాల్, ఇటానగర్	అసోం, నాగాలాండ్, మిజోరం, అరుణాచల్ ప్రదేశ్ (4 రాష్ట్రాలు)
10	ఒడిశా హైకోర్టు (1948)	కటక్	—	ఒడిశా
11	రాజస్థాన్ హైకోర్టు (1949)	జోధ్‌పూర్	జైపూర్	రాజస్థాన్
12	మధ్యప్రదేశ్ హైకోర్టు (1956)	జబల్‌పూర్	గ్వాలియర్, ఇండోర్	మధ్యప్రదేశ్
13	కేరళ హైకోర్టు (1956)	కొచ్చి (ఎర్నాకుళం)	—	కేరళ, లక్షద్వీప్
14	గుజరాత్ హైకోర్టు (1960)	అహ్మదాబాద్	—	గుజరాత్
15	ఢిల్లీ హైకోర్టు (1966)	న్యూఢిల్లీ	—	ఢిల్లీ (సొంత హైకోర్టు కలిగిన తొలి UT)
16	హిమాచల్ ప్రదేశ్ (1971)	సిమ్లా	—	హిమాచల్ ప్రదేశ్
17	సిక్కిం హైకోర్టు (1975)	గ్యాంగ్‌టక్	—	సిక్కిం (అతి తక్కువ జడ్జిల సంఖ్య గల హైకోర్టు - 3)
18	ఛత్తీస్‌గఢ్ హైకోర్టు (2000)	బిలాస్‌పూర్	—	ఛత్తీస్‌గఢ్
19	ఉత్తరాఖండ్ హైకోర్టు (2000)	నైనిటాల్	—	ఉత్తరాఖండ్
20	జార్ఖండ్ హైకోర్టు (2000)	రాంచీ	—	జార్ఖండ్
21	మేఘాలయ హైకోర్టు (2013)	షిల్లాంగ్	—	మేఘాలయ
22	మణిపూర్ హైకోర్టు (2013)	ఇంఫాల్	—	మణిపూర్
23	త్రిపుర హైకోర్టు (2013)	అగర్తలా	—	త్రిపుర
24	తెలంగాణ హైకోర్టు (2019)	హైదరాబాద్	—	తెలంగాణ (2019 జనవరి 1 నుండి ప్రత్యేకం)
25	ఆంధ్రప్రదేశ్ హైకోర్టు (2019)	అమరావతి (నేలపాడు)	—	ఆంధ్రప్రదేశ్ (దేశంలో 25వ నూతన హైకోర్టు - 2019 జనవరి 1)

తెలుగు రాష్ట్రాల హైకోర్టులు – ముఖ్యాంశాలు (AP & Telangana)

• ఆంధ్ర రాష్ట్ర తొలి హైకోర్టు (1954): 1954 జూలై 5న గుంటూరు కేంద్రంగా ఆంధ్ర రాష్ట్ర హైకోర్టు ఏర్పాటైంది. దీని తొలి ప్రధాన న్యాయమూర్తి జస్టిస్ కోకా సుబ్బారావు (K. Subba Rao).
• ఆంధ్రప్రదేశ్ ఉమ్మడి హైకోర్టు (1956): 1956 నవంబర్ 1న ఆంధ్రప్రదేశ్ అవతరణతో గుంటూరు హైకోర్టు మరియు హైదరాబాద్ హైకోర్టులు విలీనమై హైదరాబాద్ కేంద్రంగా ఉమ్మడి హైకోర్టు ఏర్పడింది.
• 2014 పునర్వ్యవస్థీకరణ అనంతరం: 2014 జూన్ 2 నుండి 2018 డిసెంబర్ 31 వరకు హైదరాబాద్‌లోని ఉమ్మడి హైకోర్టు రెండు రాష్ట్రాలకూ సేవలందించింది.
• ప్రత్యేక హైకోర్టుల ప్రారంభం (2019 జనవరి 1):
  • రాష్ట్రపతి రామ్‌నాథ్ కోవింద్ ఆదేశాలతో 2019 జనవరి 1న అమరావతి కేంద్రంగా ఆంధ్రప్రదేశ్ హైకోర్టు (దేశంలో 25వ హైకోర్టు) అధికారికంగా ప్రారంభమైంది.
  • ఏపీ హైకోర్టు తొలి తాత్కాలిక ప్రధాన న్యాయమూర్తి: జస్టిస్ సి. ప్రవీణ్ కుమార్; తొలి పూర్తికాల ప్రధాన న్యాయమూర్తి: జస్టిస్ జె.కె. మహేశ్వరి.
  • తెలంగాణ హైకోర్టు తొలి ప్రధాన న్యాయమూర్తి: జస్టిస్ టి.బి. రాధాకృష్ణన్ (తొలి మహిళా ప్రధాన న్యాయమూర్తి: జస్టిస్ హిమా కోహ్లీ).

హైకోర్టు సంబంధిత రాజ్యాంగ అధికరణలు (Articles 214 – 231)

↔️ క్రింది పట్టికను సమాంతరంగా (Horizontal) స్క్రోల్ చేసి ఆర్టికల్స్ 214 నుండి 231 వరకు గల రాజ్యాంగ నిబంధనలను చూడవచ్చు:

అధికరణ (Article)	రాజ్యాంగ శీర్షిక	ప్రధాన అంశం / నిబంధన
ఆర్టికల్ 214	రాష్ట్రాలకు హైకోర్టులు	ప్రతి రాష్ట్రానికి ఒక హైకోర్టు ఏర్పాటు.
ఆర్టికల్ 215	కోర్ట్ ఆఫ్ రికార్డ్	హైకోర్టు రికార్డుల ప్రామాణికత & కోర్టు ధిక్కారానికి శిక్షించే అధికారం.
ఆర్టికల్ 216	హైకోర్టుల నిర్మాణం	ఒక ప్రధాన న్యాయమూర్తి + రాష్ట్రపతి నిర్ణయించిన సంఖ్యలో జడ్జిలు.
ఆర్టికల్ 217	నియామకం & అర్హతలు	రాష్ట్రపతి నియామకం, 62 ఏళ్ల పదవీ విరమణ వయస్సు & అర్హతలు.
ఆర్టికల్ 219	ప్రమాణస్వీకారం	సంబంధిత రాష్ట్ర గవర్నర్ సమక్షంలో ప్రమాణం.
ఆర్టికల్ 220	ప్రాక్టీస్‌పై పరిమితులు	శాశ్వత జడ్జి పనిచేసిన హైకోర్టులో ప్రాక్టీస్ చేయరాదు.
ఆర్టికల్ 221	జీతభత్యాలు	పార్లమెంట్ చట్టం ద్వారా నిర్ణయం (వేతనం: రాష్ట్ర సంచిత నిధి; పెన్షన్: కేంద్ర సంచిత నిధి).
ఆర్టికల్ 222	న్యాయమూర్తుల బదిలీ	CJI కొలీజియం సంప్రదింపులతో రాష్ట్రపతి జరిపే బదిలీలు.
ఆర్టికల్ 223	తాత్కాలిక CJ నియామకం	హైకోర్టు ప్రధాన న్యాయమూర్తి పదవి ఖాళీ అయినప్పుడు రాష్ట్రపతి నియామకం.
ఆర్టికల్ 224	అదనపు జడ్జిలు	కేసుల భారం పెరిగినప్పుడు గరిష్టంగా 2 ఏళ్లకు రాష్ట్రపతి నియామకం.
ఆర్టికల్ 226	రిట్ అధికారాలు	ప్రాథమిక హక్కులు & ఇతర చట్టబద్ధ హక్కుల అమలుకై రిట్లు జారీ చేయడం.
ఆర్టికల్ 227	పర్యవేక్షణాధికారం	ప్రాంతీయ పరిధిలోని అన్ని దిగువ కోర్టులు, ట్రిబ్యునళ్లపై సమగ్ర పర్యవేక్షణ.
ఆర్టికల్ 228	కేసుల బదిలీ	రాజ్యాంగ ప్రశ్నలు ఇమిడి ఉన్న కేసులను హైకోర్టు తన వద్దకు తెప్పించుకోవడం.
ఆర్టికల్ 230	UTలకు విస్తరణ	కేంద్రపాలిత ప్రాంతాలకు హైకోర్టు అధికార పరిధిని పార్లమెంట్ విస్తరించడం.
ఆర్టికల్ 231	ఉమ్మడి హైకోర్టులు	రెండు లేదా అంతకంటే ఎక్కువ రాష్ట్రాలకు పార్లమెంట్ ఉమ్మడి హైకోర్టు ఏర్పాటు చేయడం.

📌 పరీక్షల ప్రత్యేకం (Exam Point of View - Quick Revision Notes)

• భారతదేశంలో మొత్తం హైకోర్టుల సంఖ్య: 25 హైకోర్టులు.
• దేశంలో 25వ నూతన హైకోర్టు: ఆంధ్రప్రదేశ్ హైకోర్టు (అమరావతి - 2019 జనవరి 1).
• హైకోర్టు న్యాయమూర్తుల సంఖ్యను నిర్ణయించేది: భారత రాష్ట్రపతి (సుప్రీంకోర్టుకు పార్లమెంటు).
• హైకోర్టు న్యాయమూర్తుల పదవీ విరమణ వయస్సు: 62 సంవత్సరాలు (15వ సవరణ, 1963).
• హైకోర్టు జడ్జిల వేతనం & పెన్షన్ వ్యత్యాసం: వేతనం రాష్ట్ర సంచిత నిధి నుండి, పెన్షన్ కేంద్ర సంచిత నిధి నుండి చెల్లించబడుతుంది.
• హైకోర్టులకు రిట్ అధికార పరిధినిచ్చే ఆర్టికల్: ఆర్టికల్ 226 (సుప్రీంకోర్టు కంటే విస్తృతమైనది).
• హైకోర్టు న్యాయమూర్తుల బదిలీ అధికరణ: ఆర్టికల్ 222 (రాష్ట్రపతి చేస్తారు).
• ఉమ్మడి హైకోర్టుల ఏర్పాటు అధికరణ: ఆర్టికల్ 231 (7వ రాజ్యాంగ సవరణ, 1956).
• సొంత హైకోర్టు కలిగిన ఏకైక పూర్తి కేంద్రపాలిత ప్రాంతం: న్యూఢిల్లీ (1966).